logo

Latest news:
✦ Ýeňiş güni mynasybetli weteranlar sylaglandy ✦ ✦ «Arkadagly ýaşlar» žurnalynyň 2026-njy ýyldaky 4-nji sany okyjylara ýetirildi ✦ ✦ Türkmenistan — TÜRKSOÝ: medeni hyzmatdaşlygyň üsti bilen halklary birleşdirýän köpri ✦ ✦ Sport ýaryşlarynyň netijeleri jemlendi ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti “SusHi Tech Tokyo 2026” halkara forumyna gatnaşdy ✦ ✦ TOHU-da «Biznesiň skeleti – Rollar we paýlar» atly açyk sapak geçirildi ✦ ✦ Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 81 ýyllygy mynasybetli çäreler geçiriler ✦ ✦ Gaýtadan dikeldilýän energiýa boýunça startap bäsleşigi geçirildi ✦ ✦ Türkmen-hytaý işewürler forumy geçirildi ✦ ✦ Ýylyň şygaryna bagyşlanan halkara ylmy tegelek stol maslahaty geçirildi ✦
Home / Culture /Mäşirik
  06.02.2023
1365
Mäşirik

Mäşirik barada öň hem eşiden bolmagyňyz mümkin. Araňyzda mäşirigiň nämedigini bilmeýäniňiz bar bolsa geliň, öwreneliň! 

— Goýundan ýylda iki gezek gyrkylyp ýüň alynýar. Ýaz paslyndaky gyrkymyna «ýaz ýüňi», güýz paslyndaky gyrkymyna «güýz ýüňi» diýilýär. Güýz ýüňi ýaz paslyndaky ýüňden gysga bolýar. Şonuň üçin, köplenç, güýz ýüňünden keçe taýýarlanylýar. Saryja goýnuň ýaz ýüňünden bolsa egrilip haly dokalýar. Haly dokamak üçin niýetlenen ýüpleriňem erişlik, çitimlik hem-de argaçlyk diýen ýaly tapawutly görnüşleri bar. Erişlik ýüp halyny ýüwürtmek üçin ulanylýar. Çitimlik ýüpler, halynyň ýüzi owadan bolar ýaly, erişlik ýüpden gowşagrak egrilýär hem-de dürli reňklere boýalýar. Argaçlyk ýüp halynyň iç geçeri üçin ulanylýar.

Erişlik ýüpi egirmek üçin ýuwup, arassalanan ýaz ýüňüniň has uzynlaryny saýlap, ýüň darakda pugta daraýarlar. Daralan ýüňüň ýüpek ýaly uçlaryny silkip pişge edýärler. Soňra şol pişgelerden çüýke taýýarlanylýar. Pişge ilki el bilen süýlüp, gowşak ýagdaýda ýumak ýaly saralýar. Onsoň ikde egrilýär. Erişlik ýüp egrilende, pugta tow berilýär. Sebäbi ony soň iki gat edip bükdürmek gerek. Bu diýildigi ýüpi iki gat edip egrilen ugry boýunça däl-de, tersine tow berlip işilmeli. Munuň üçin egrilen erişlik ýüpi iki gatlap, ony igiň daşyna geýdirilip, süýri, ýumurtga şekilde saralyp ýumak edilýär. Soňra ýokardan ýüp çekdirilip, erişlik ýüp halkalardan geçirilýär-de bükdürilýär. Bir ikde bükdürilmedik ýumak, ýene bir ikde bolsa şol ýumagyň bükdürilen ujy saralmaly. Ilki bükdirilip başlananda, igiň bükdürilen tarapy ýeňil bolýar. Şonuň üçin igiň ýeňil tarapynyň gowy pyrlanmagy üçin oňa ikbaş geýdirilip agram berilýär.

Dokma ýüwürtmek üçin şeýdip, elde ýörite bükdürilip taýýarlanan erişden saralan süýri ýumaga bolsa «mäşirik» diýilýär. Mäşirik igiň daşyna saralýandygy üçin ýumagyň içi deşik bolup, çitimlik ýumaklaryň saralyşyndan tapawutlydyr. Umuman, «Mäşirik — dokma ýüwürtmek üçin ýörite bükdürilen erişden saralan süýri ýumak» diýlip düşündirilýär.