logo

Latest news:
✦ Türkmen-hytaý işewürler forumy geçirildi ✦ ✦ Ýylyň şygaryna bagyşlanan halkara ylmy tegelek stol maslahaty geçirildi ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti UNESCAP-yň 82-nji sessiýasyna gatnaşdy ✦ ✦ Himiýa senagaty - ösüşiň täze hereketlendiriji güýji ✦ ✦ Halkara ylmy maslahatda innowasiýa meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy ✦ ✦ Türkmenistanda adam maýasyny ösdürmekde Petronas bilen bilim gatnaşyklary ösdürilýär ✦ ✦ Türkmenistanda ylmy we innowasion ösüşe bagyşlanan halkara maslahat geçirildi ✦ ✦ Ykdysady žurnalistika boýunça açyk sapak geçirildi ✦ ✦ Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň Gazagystan Respublikasyna iş sapary başlandy ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti UNESCAP-yň sessiýasyna gatnaşýar ✦
Home / Society /Çil käkilik
  10.10.2021
972
Çil käkilik

Guşlaryň täsin gözelligi gadymy döwürlerden bäri adamlaryň ünsüni özüne çekip gelýär. Dünýäniň köp halklarynyň milli döredijiliginde we ruhy garaýyşlarynda guşlar wajyp orny eýeläpdir. Tebigatda we adamyň ýaşaýşynda-da guşlaryň ähmiýeti uludyr. Olar ösümlikleriň güllerini tozanlandyrýarlar, tohumlaryny ýaýradýarlar. Ösümlikleriň köpelmegine, ýaýramagyna sebäp bolýarlar. Şeýle guşlaryň biri-de çil käkilikdir. Çil käkilik Köpetdagda, şeýle hem Köýtendagyň hemme ýerinde duşýar. Ol maral käkilikden kiçi, bedeneden ulurakdyr. Reňki çalymtyl – “çöl reňkli” bolup, horazynyň arkasy çyparrak gülgünedir. Çil käkilikler beýleki käkiliklerden kiçidigi, aýaklarynyň, çüňküniň agymtyldygy, bokurdagynda ak tegmiliň ýokdugy bilen tapawutlanýar.

         Çil käkilikler oturymly guşlardyr. Olar dag eteklerinde we dagyň aşaky gerişlerinde ýaşaýarlar. Ýarymçöllük we sähralaşan ýerleri halaýarlar. Olar aprel aýynyň ahyryndan maý aýynyň aýagyna çenli ýumurtgalaýarlar. Höwürtgelerini örän gizlin ýerde, içine sähelçe ösümlik sypallary düşelen daşlaryň aşagyndaky çukurjykda ýerleşdirýärler. Höwürtgede 14-e çenli meneksiz mesge reňkli ýumurtgalar bolýar. Jüýjelemek döwri awgust aýynyň ortasyna çenli dowam edýär. Çil käkilikler ösümlikleriň tohumy we miweleri bilen iýmitlenýärler.  Jüýjelerini bolsa mör-möjekler bilen iýmitlendirýärler. Çil käkilikleriň sany gynansakda barha azalmak bilen. Olaryň baş sanyna gözegçiligi güýçlendirmek maksady bilen, çil käkilikler Köpetdag we Köýtendag döwlet goraghanalary tarapyndan berk gorag astyna alnandyr.