logo

Latest news:
✦ Tejen etrabynda 320 orunlyk täze çagalar bagy açyldy ✦ ✦ Ahal welaýatynyň Gökdepe etrabynda 960 orunlyk täze orta mekdep ulanmaga berildi ✦ ✦ Ahal welaýaty boýunça şu ýyl 195 müň gektar meýdanda güýzlük bugdaý ekiler ✦ ✦ Niderlandlar Patyşalygynda ahalteke bedewlerine bagyşlanan halkara maslahat geçirildi ✦ ✦ Wenraý şäherinde «Atda wepa-da bar, sapa-da» eseriniň niderland dilindäki neşiri tanyşdyryldy ✦ ✦ Niderlandlar Patyşalygynda ahalteke bedewleriniň dünýä çempionaty geçirildi ✦ ✦ TÜRKMENIŇ BUÝSANJY ✦ ✦ Oktýabr aýynda «Awazada» birnäçe halkara forumlar geçiriler ✦ ✦ Türkmen-niderland hyzmatdaşlygy ara alnyp maslahatlaşyldy ✦ ✦ Bagşyçylyk sungatynyň ägirdi ✦
Home / Science and Education /Ysmanagyň saglyga peýdasy
  02.02.2021
3062
Ysmanagyň saglyga peýdasy

     Ýurdumyzda ösýän dermanlyk ösümlikler bedende witaminleriň, minerallaryň ýetmezçiliginiň öwezini dolmaga ýardam edýär. Hormatly Prezidentimiziň “Türkmenistanyň dermanlyk ösümlikleri” atly köp jiltli ylmy-ensiklopedik işi bu ugurda möhüm çeşmedir.

       Ýurdumyzda dermanlyk ösümlikleriň iň köp duş gelýän görnüşleriniň biri hem ysmanakdyr. Ol bir ýyllyk otjumak ösümlikdir. Onuň ýabany we bakja görnüşi bar. Ýabany ysmanak ýaz paslynda tebigy ýagdaýda gögerýär. Bakja görnüşi ýörite ekilýär. Ondan dürli görnüşli milli tagamlar we işdäaçarlar taýýarlanylýar.

        Ysmanak düzüminde köp mukdarda belok, ýok, C, B1, B12, P, E, D, A witaminleri, mikroelementleri saklaýan önümdir. Ol gadym döwürlerden bäri dürli keselleriň öňüni almak we bejermek maksady bilen ulanylyp gelinipdir. Bedenden zäherleýji maddalary (toksinleri) we agyr metallaryň duzlaryny çykarmaga hem ukyplydyr. Ysmanak ganazlygy bejermekde, aşgazan şiresiniň işlenip çykarylmagyny güýçlendirmekde peýdalydyr. Ol işdäni açýar we iýlen iýmitiň özleşdirilmegini  kadalaşdyrýar. Öt haltada ýygnanan ödi çykarmaga ýardam edýär we iýmit siňdirişi kadalaşdyrýar, içi ýumşatmaga täsir edýär. Iç ýellenme, iç gatama ýagdaýynda ysmanakdan melhemlik içgi taýýarlanylýar.

        Ysmanak C witaminine, kaliý elementine we mikroelementlere baýdyr. Ol beýni öýjükleriniň zeperlenmeginiň öňüni alýar, ýürek myşsasyny pugtalandyrýar, gan basyşynyň we ýürek urgusynyň kadaly bolmagyna itergi berýär, bedendäki alyş-çalyş hadysalaryny kadalaşdyrýar, ganyň emele gelmegine, öýjük dem alşyna oňyn täsir edýär, bedeniň kesellerinden goranmak ukybyny (immuniteti) berkidýär. Ysmanak ýatkeşligi gowulandyrýar, çalt pikirlenmäni we tiz netijä gelip bilmek ukyplylygyňy ýokarlandyrýar. Akyl zähmeti bilen meşgullanmagy işjeňleşdirýär.