2023-nji ýylda alymlar gözleg geçirdiler we Ýerdäki ähli ýollaryň uzynlygynyň 21 million kilometre ýetýändigini anykladylar. Awtoulaglaryň geçip bilýän gara ýollarynyň köpüsi ABŞ-da ýerleşýär - olaryň umumy uzynlygy 3 million kilometr. Iň uzyn gara ýollary bolan ýurtlaryň sanawynda Russiýa 1,5 million kilometr bilen bäşinji orunda durýar. 

Köplenç gara ýollar asfalt bilen örtülendir, ýöne käbir ýurtlarda beton asfaltdan ileri tutulýar - bu has gymmat, ýöne ömri has uzak bolýar.

Dünýädäki iň uzyn gara ýol Pan Amerikan awtoulag ýolydyr. Günorta we Demirgazyk Amerikany birleşdirýän bu ýol 30 müň kilometre uzap gidýär. Pan-Amerikan gara ýoly Alýaskadaky Pradho aýlagyndan başlaýar. Adamlar sürüp barýarkalar, birnäçe ekologiki sebitlerden geçýärler. 

Muňa mysal hökmünde çöller, jeňňeller we dag geçelgeleri mysal bolup biler. Pan-Amerikan awtoulag ýolundan syýahat edip, adamlar Kanada, Çili, Boliwiýa, Kosta Rika we beýleki köp ýurtlary görüp bilerler. Bu ýol Günorta Amerikanyň iň günorta sebitlerinde tamamlanýar.

Ilkinji gezek Pan-Amerikan awtoulag ýolunyň gurluşygy baradaky pikir 1923-nji ýylda peýda boldy. Resmi maglumatlara görä taslamanyň awtorlary bu ugur bilen birnäçe ýurdy birleşdirmek islediler. Şeýle hem, amerikan awtoulaglarynyň satuwyny artdyrmak islediler. Pan-Amerikan awtoulag ýolunyň gurluşygy örän uzak wagtlap  dowam etdi. Ýoluň gurluşygy häzir hem dowam edýär.

Şabibi AKYÝEWA,

Döwletmämmet Azady adyndaky
Türkmen milli dünýä dilleri
institutynyň talyby.