Ahal welaýaty
logo

Soňky täzelikler:
✦ Ankara uniwersitetinde Magtymguly burçy döredildi ✦ ✦ Türkmenistanda “Lukmançylyk durmuş işgäri” atly täze hünärmenler halka hyzmat eder ✦ ✦ Änew şäherinde “Gadymy Änewiň medeniýeti” atly halkara ylmy maslahat geçiriler ✦ ✦ Ýanwar aýynda turbageçirijiler arkaly eksport edilen nebitiň paýy 430,8 million tonna ýetdi ✦ ✦ Ýerewan döwlet uniwersitetinde "Magtymguly filosofiki - mirasy" atly umumy okuw sapagy ✦ ✦ Deňiz söwda gatnaşygynda uly üstünlik gazanylýar ✦ ✦ Arkadag futbol topary Dubaýdaky ilkinji ýoldaşlyk duşuşygynda ýeňiş gazandy ✦ ✦ Ýurdumyzda «Diplomatik protokol» atly ýöriteleşdirilen okuw merkezi açyldy ✦ ✦ Dil bilen dünýäni gezer ✦ ✦ Mekdep okuwçylary halkara ders bäsleşiklerinde 17 medal gazandy ✦
Baş sahypa / Gyzykly /Biotehnologiýa näme?
  04.12.2023
180
Biotehnologiýa näme?

Häzirki wagtda agrosenagat ulgamyndaky döwrebap özgertmeler täze işewür nesliň ýokary derejede bilim almagyna we terbiýelenmegine, giň dünýä garaýyşly, edep-terbiýeli, tämiz ahlakly, kämil hünärmenler bolup ýetişmeklerine uly ýardam edýär. Biotehnologiýanyň oba hojalygyna, energetika pudagyna, lukmançylyga, azyk senagatyna we beýleki işleriniň goşulmalaryňa seredildi. Biziň günlerimizde biotehnologiýanyň mümkinçiliginiň beýikdigine şübhe ýok. Oňa “ýaşaýyş sapagyny” täzeden bellenilen cäge çenli dokamaga berilermi, DNK-genetika, öýjük inženeriýa görnüşleri bilen bioobýektleri öňünden bellenilen ululyklar bilen öndürmek we hemişeki ýaly adamzadyň peýdasyna hemişe oňaýlyk üçinmi? Döwürleşen biotehnologiýanyň dürli taraplaýyn mümkinçilikleri çöplenen - bu ýiti gylyç hökmünde, täze ýiti ylym, XXI asyrdaky beýleki täze ýaradylan ylmy-tehniki ösüş ýaly (kompyuter elektronika, bioenženeriýa) diňe peýda getirmän, göz astynda seresapsyzlykda we esasanda erbet pikir bilen ulanylanda zyýan hem getirýär.

 


Biotehnologiki işjeňlik özünde 5 etaby jemleýär: önümiň taýýarlanyşy, onuň medenileşdirilişi, arassalanyşy, önümleriň ulanylyşy we täze görnüşleriň döremegidir. Köp etaply işjeňlik özüne dürli hünärmenleri birikdirmäge uly üns berýär, genetikler we molekulýar biologlar, biohimikler we bioorganikler, wirusologlar, mikrobiologlar we öýjükli fiziologlar, inžener tehnologlar, tehnologiki enjamlar bilen işleşýän inženerler we ş.m.
 

 

Biotehnologiýalar – häzirki döwürde galyndysyz önümçilik hökmünde öňe çykýar. Şu nukdaýnazardan biogaz ýangyjyny öndürmek we ulanmak ykdysady taýdan örän amatly çözgüt bolup durýar. Biogaz ýangyjynyň öndürilişi we ulanylyşy käbir ösen döwletlerde has giňden ýaýrandyr. Ýyladyşhanada tehnologik işleriň mehanizasiýasynda häzirki wagta çenli biogaz ýangyjy esasan oba hojalykda maldarçylykda, tehnikalaryňda ulanylan bolsa-da, onuň meşhurlygy gün-günden ulanyş çägi has-da giňeýär.

 

 

Meýlis BABAÝEW,
Türkmen oba hojalyk institutynyň
Gidromeliorasiýa we oba hojalygyny mehanizmleşdirmek fakultetiniň
2-nji ýyl talyby.